ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ԱՆՇԱՐԺ ՀՈՒՇԱՐՁԱՆՆԵՐԻ ՈՒ ՊԱՏՄԱԿԱՆ ՄԻՋԱՎԱՅՐԻ ՊԱՀՊԱՆՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՕԳՏԱԳՈՐԾՄԱՆ ՄԱՍԻՆ

Հոդված 1.Պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանները

Պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձաններ (այսուհետ` հուշարձաններ) են պետական հաշվառման վերցված պատմական, գիտական, գեղարվեստական կամ մշակութային այլ արժեք ունեցող կառույցները, դրանց համակառույցներն ու համալիրները` իրենց գրաված կամ պատմականորեն իրենց հետ կապված տարածքով, դրանց մասը կազմող հնագիտական, գեղարվեստական, վիմագրական, ազգագրական բնույթի տարրերն ու բեկորները, պատմամշակութային և բնապատմական արգելոցները, հիշարժան վայրերը` անկախ պահպանվածության աստիճանից: Հայաստանի Հանրապետության տարածքում գտնվող հուշարձանները գտնվում են պետության պահպանության ներքո:

Հոդված 2.Հուշարձանների պահպանության և օգտագործման մասին Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությունը

Հուշարձանների պահպանության և օգտագործման մասին Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությունը ներառում է Սահմանադրությունը, սույն օրենքը, այլ օրենքներ ու իրավական ակտեր:

Հոդված 3.Պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ու պատմական միջավայրի պահպանության և օգտագործման մասին Հայաստանի Հանրապետության օրենքի նպատակը և խնդիրները

Պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ու պատմական միջավայրի պահպանության և օգտագործման մասին Հայաստանի Հանրապետության օրենքի նպատակն է`

Երեվան նախագիծ. Վերնիսաժ

ԵՐԵՎԱՆ Նախագիծ. Վերնիսաժ

ԵՐԵՎԱՆ

Ճամփորդության վայրը՝  Վերնիսաժ (Երևան)  

Վերնիսաժ, բացօթյա տոնավաճառ Երևանի կենտրոնում, Բյուզանդ-Խանջյան փողոցների հատման հատվածում։

Ճամփորդության օրը   29.10.19թ.

Մեկնումը`09:30

Վերադարձը՝ 14:20

Մասնակիցները՝ Քոլեջի զբոսաշրջության ուսանողներ

  1. Շամոյան Անժելլա
  2. Շամոյան Միլենա
  3. Գոհար Ջհանգիրյան
  4. Մարիաննա Սուլյան
  5. Անուշիկ Սերգեյան
  6. Նինել Աղանյան
  7. Անի Պետրոսյան 
  8. Արփի Մարգարյան
  9. Դանիել Գաբրիելյան
  10. Ժաննա Մկրտչյան
  11. Լիլիթ Թևոսյան 
  12. Մարիաննա Շահբազյա 
  13. Նատալի Հովհաննիսյան
  14. Ռուզան Մարգարյան

Պատասխանատու՝  Մարիամ Քալանթարյան, Յուրա Գանջալյան 

Նպատակը

Մշակութային ուսումնական ճամփորդություն

Քաղաքային թափառումներ

Զարգացնել եռալզու հաղորդակցական կարողությունները

Ընթացքը՝

Քայլք Վերնիսաժում

Հանդիպում երաժշտագետ  Մանուկ Հարությունյանի հետ

Անհրաժեշտ տեխնիկա և պարագաներ

* Ֆոտոխցիկ, ձայնագրիչ

* Աղբի տոպրակներ, ձեռնոցներ

* Առաջին օգնության արկղ

* Ջուր

ԵՐԵՎԱՆ Նախագիծ. Վերնիսաժ

ԵՐԵՎԱՆ

Ճամփորդության վայրը՝  Վերնիսաժ (Երևան)  

Վերնիսաժ, բացօթյա տոնավաճառ Երևանի կենտրոնում, Բյուզանդ-Խանջյան փողոցների հատման հատվածում։

Ճամփորդության օրը   29.10.19թ.

Մեկնումը`09:30

Վերադարձը՝ 14:20

Մասնակիցները՝ Քոլեջի զբոսաշրջության ուսանողներ

  1. Շամոյան Անժելլա
  2. Շամոյան Միլենա
  3. Գոհար Ջհանգիրյան
  4. Մարիաննա Սուլյան
  5. Անուշիկ Սերգեյան
  6. Նինել Աղանյան
  7. Անի Պետրոսյան 
  8. Արփի Մարգարյան
  9. Դանիել Գաբրիելյան
  10. Ժաննա Մկրտչյան
  11. Լիլիթ Թևոսյան 
  12. Մարիաննա Շահբազյա 
  13. Նատալի Հովհաննիսյան
  14. Ռուզան Մարգարյան

Պատասխանատու՝  Մարիամ Քալանթարյան, Յուրա Գանջալյան 

Նպատակը

Մշակութային ուսումնական ճամփորդություն

Քաղաքային թափառումներ

Զարգացնել եռալզու հաղորդակցական կարողությունները

Ընթացքը՝

Քայլք Վերնիսաժում

Հանդիպում երաժշտագետ  Մանուկ Հարությունյանի հետ

Անհրաժեշտ տեխնիկա և պարագաներ

* Ֆոտոխցիկ, ձայնագրիչ

* Աղբի տոպրակներ, ձեռնոցներ

* Առաջին օգնության արկղ

* Ջուր

* Ճանապարհի սնունդ

* Ճանապարհի սնունդ

5.1. Կազմակերպության փաստաթղթաշրջանառության հիմնական պահանջները

Փաստաթղթավորումը փաստաթղթերի ստեղծման և ձևավորման գործընթաց է։ Ներկայիս կառավարչական պրակտիկայում օգտագործվում են գրառման որևէ եղանակով ստեղծված (ձեռագիր, տպագիր, համակարգչային, գրաֆիկական, նկարչական), ձայնագրման, տեսագրման եղանակներով արտահայտված, մագնիսական կրիչների, օպտիկական սկավառակների վրա ամրագրված փաստաթղթեր: Փաստաթուղթը ժամանակի և տարածության մեջ տեղեկատվության
ամրագրման և հաղորդման համար մարդու կողմից ստեղծված որոշակի
տվյալներով նյութական օբյեկտ է:
Փաստաթղթերի հետ աշխատանքի կազմակերպումը մեկնաբանվում է որպես «փաստաթղթաշրջանառության կազմակերպում», այսինքն՝ կազմակերպության ընթացիկ գործունեությունում փաստաթղթերի պահպանում և օգտագործում:

Փաստաթղթերի հետ աշխատանքի տեխնոլոգիան ներառում է.

 փաստաթղթերի ընդունումն ու սկզբնական մշակումը
 նախնական դիտարկումն ու բաշխումը
 գրանցումը

 կատարման վերահսկումը
 տեղեկատվական աշխատանքը
 առաքումը
 համակարգումը (գործի կազմումը) և փաստաթղթերի ընթացիկ պահպանումը:

Փաստաթղթաշրջանառությունը
կարգավորելու, փաստաթղթերի թվաքանակը կրճատելու ու դրանց որակը բարձրացնելու, փաստաթղթային լրատվությունը ժամանակակից տեխնիկական միջոցներով մշակելու պայմաններ ստեղծելու, կառավարման ապարատի աշխատանքի արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով մշակվում են փաստաթղթերի հետ աշխատանքների կազմակերպման նկատմամբ միասնական նորմեր ու պահանջներ: Փաստաթղթաշրջանառությունը գործավարության հիմնական օղակներից մեկն է: Այն որոշում է ոչ միայն փաստաթղթերի շարժման մակարդակները այլև այդ շարժման արագությունը:

Փաստաթղթավորումը և փաստաթղթերի հետ տարվող աշխատանքի կազմակերպումը կոչվում է գործավարություն:

Ժամանակակից գործավարությունը ներառում է՝

 փաստաթղթերի ժամանակին ստեղծման և ճիշտ ձևավորման ապահովումը (փաստաթղթավորումը),

 փաստաթղթերի հետ տարվող աշխատանքի կազմակերպումը (ստացումը, գրանցումը, հաշվառումը, մշակումը, փոխանցումը, վերահսկումը, պահպանումը, համակարգումը, փաստաթղթերի նախապատրաստումը արխիվ հանձնելուն, ոչնչացումը):

Գործավարության մեջ փաստաթղթաշրջանառությունը համարվում է հաղորդակցման գործառույթ, որի իրագործումը պետք է համապատասխանեցվի գործավարության ընդհանուր նպատակներին, այսինքն` կառավարման ապարատի գործունեության տեղեկատվական ապահովմանը, դրա փաստաթղթավորմանը, նախկինում ստեղծված տեղեկատվության պահպանմանն ու օգտագործմանը: Փաստաթղթերի հետ աշխատանքը կազմակերպելիս անհրաժեշտ է ղեկավարվել ՀՀ-ում գործող չափորոշիչ փաստաթղթերով, պետական ստանդարտներով, որոնք հնարավորություն կընձեռեն խուսափել նույն գործընթացների վերաբերյալ տարբեր մոտեցումներից և միօրինակություն կմտցնեն կառավարման ապարատի փաստաթղթային ապահովման հարցերում:

Մեր երկրում գործավարության բնագավառում բարձրագույն իրավական նշանակություն ունեն ՀՀ Սահմանադրությունը և ՀՀ օրենքները:

Օրենսդրական, նորմատիվային և մեթոդական փաստաթղթերի հիման վրա յուրաքանչյուր կազմակերպություն սահմանում է փաստաթղթերի հետ աշխատանքի իր պահանջները, որոնք արտացոլվում են նրա կանոնադրությունում, հիմնական դրույթներում, կանոնակարգերում,
հրահանգներում:

Դրանցում ամրագրվում են փաստաթղթավորման որոշակի կանոնները, որոնցից են.

 փաստաթղթերի ձևավորման ընթացակարգերում պաշտոնատար
անձանց և առանձին աշխատակիցների իրավունքներն ու պարտականությունները,

 կառավարման ապարատում օգտագործվող փաստաթղթերի կազմը,

 ղեկավարի, նրա տեղակալների և միջին օղակների ղեկավարների իրավասությունները, կարգադրական բնույթի տարբեր փաստաթղթերի
հրատարակման հարցում նրանց իրավունքները,

 փաստաթղթերի ստորագրման, համաձայնեցման, վավերացման կարգը,

 փաստաթղթերի ձևավորմանը ներկայացվող պարտադիր պահանջները, դրանց հետ աշխատանքի պահանջները, դրանց հետ աշխատանքի կարգը:

Անկախ փաստաթղթավորման եղանակից, կառավարչական գործունեության ոլորտում կիրառվող փաստաթղթերին ներկայացվում են հետևյալ հիմնական պահանջները.

 փաստաթղթերի իրավական ուժի ապահովումը,
 փաստաթղթերի օպերատիվ կատարման պայմանների ստեղծումը,
 փաստաթղթերի ստեղծման, պատճենահանման, մշակման համար համապատասխան տեխնիկական միջոցների օգտագործման հնարավորությունների ստեղծումը:

Կառավարչական զանազան գործողությունները հատուկ նշանակություն ունի կազմակերպակարգադրական բնույթի
փաստաթղթերի համակարգը, քանի որ դրա մեջ մտնող փաստաթղթերը
կիրառվում են կառավարման բոլոր մակարդակների կազմակերպություններում և հիմնարկներում, գործունեության ուղղություններում, սեփականության ձևերում:

Упражнения

Собираться, блестеть, собирать, забирать, замереть, замирать, расстилать, расстелить, выжигать, блестящий, зажигательный, стереть, блистать, протереть, вытирать, выбирать, застелить, замерло, замирало, умереть, умирать, растирать, заблистать, выстирали, выдираю, забираю, протереть, собирающий, вычесть, вычитать, расстелить, расстилаться, запереть, запирать, прибирать, избиратели, сочитать, сочитание, блистательный, блеснет, приберет, опереться.

соберу

постелить

растереть

натираю

сдеру

блестеть

заблистать

уберу

вытираю

натереть

вытереть

запираю

задираю

разбираю

расстилаю

выдеру

избирать

приберет

забираю

заберу

подбираю

блестящий

блистающий

умирать

замереть

собиратель

вытирать

Домашняя работа

  • Найдите информацию о необычных, интересных домах. Подготовьте пересказ материала, опубликуйте в блоге.

Урок третий 

Классная работа 

Орфограммы

УпражнениеПерепишите, объясняя (устно) правописание слов с пропущенными буквами.  

1. Солдату ум_реть в поле, матросу в море. 2. За все б_рется, да все не удается. 3. Золотой молоток и железные ворота отп_рает. 4. Богатый ума купит; убогий и свой бы продал, да не б_рут. 5. Одной рукой соб_рай, другой раздавай! 6. Малая искра города подж_гает, а сама прежде всех пом_рает. 7. Рукою погоняет, а другою слезы ут_рает. 8. Один со страху пом_р, другой ожил. 9. Журавль ходит по болоту, нан_мается в работу. 10. Так работаем, что недосуг носу ут_реть. 11. С камня лык не над_решь. 12. В зиму шубы не зан_мают. 13. На чужой каравай рот не разевай, а пораньше вставай да свой зат_вай. 14. Не все то золото, что бл_стит.

Чтение

Домашняя работа 

  • Найдите информацию о необычных, интересных домах. Подготовьте пересказ материала, опубликуйте в блоге.

Los verbos

Completa con uno de estos verbos TENER/SER

1. Estos pantalones son caros.

2. Mi madre tiene 42 años.

3. Él es médico.

4. Nosotros tenemos una casa grande.

5. No, yo no tengo bolígrafo.

6. ¿Vosotras teneis el coche azul?

7. Ellos tienen hermano rico.

8. ¿Tú teneisà perro?

9. Tu es perro bueno.

10. Nosotros somos economistas.

11. Ella tiene bicicleta.

12. Ella es muy simpatica.

13. ¿Usted es profesor?

14. Yo soy estudiante.

15. ¿Ustedes tienen animales?

Completa las siguientes frases con el verbo SER

  1. Yo soy española.
  2. Mi perro es negro (black).
  3. Tú eres muy simpático.
  4. Pablo y Ana son hermanos.
  5. Yo soy inglés.
  6. Nosotros somos estudiantes.
  7. Vosotros sois alemanes.
  8. Mi gato es blanco.
  9. Sara es muy guapa (beautiful).
  10. Mis padres son ingleses.
  11. Pedro y yo soy amigos.
  12. Mi hermana es alta. (tall)
  13. ¿ eres tú de Estados Unidos ? Si, yo soy americana.
  14. Ellos soy de Italia
  15. Nosotros somos europeos.
  16. Clara es estudiante.
  17. Vosotros sois mis mejores amigos.

Փաստարկումներ

5 Փաստարկումներ
Փաստարկումը զրույցի առավել բարդ փուլերից է, որը պահանջում խորը գիտելիքներ, բարձր մասնագիտական պատրաստվածություն, ուշադրության կենտրոնացում, տրամաբանական մտածողություն:
Փաստարկելիս կարևոր է հաշվի առնել հետևյալ հանգամանքները.
♦ Փաստարկները պետք է ստույգ լինեն, որպեսզի զրուցակցի մոտ կասկած չհարուցեն:
♦ Հարկ է ուշադրություն դարձնել փաստարկների քանակին և որակին: Երեք-չորս ծանրակշիռ փաստարկներն ավելի մեծ արդյունք կարող են ունենալ, քան բազմաթիվ «միջին որակի» փաստարկները: Նմանապես, ճիշտ ժամանակին արված դադարներն ավելի մեծ ազդեցություն են գործում, քան խոսքերի տարափը: Պետք է ուշադրություն դարձնել նաև նախադասության ձևակերպմանը: Նախադասության «ակտիվ» կառուցվածքն ավելի համոզիչ է, քան «պասիվ» կառուցվածքը: Օրինակ` ավելի ՛լավ է ասել. «Մենք դա կիրագործենք», քան «Դա կարելի է իրագործել»:
♦ Փաստարկման ձևերն ու հաջորդականությունը պետք է համապատասխանեն զրուցակցի խառնվածքին: Միայն խոլերիկներն ու սանգվինիկներն են ի վիճակի ընկալելու մեծ ծավալի փաստարկներ։ Հարկ է հիշել, որ ավելորդ համոզչությունը կարող է հակառակ արդյունքն ունենալ:
♦ Հարկավոր է ոչ թե իրար հետևից թվարկել փաստերը, այլ մատնանշել դրանց առավելությունները:
♦ Փաստարկման ժամանակ անհրաժեշտ է խուսափել գործնա- կանություն չարտահայտող ձևակերպումներից:
6 Զրուցակցի փաստարկների հերքում
Եթե զրուցակիցն հերքում է ձեր փաստարկները, ապա’
♦ Մի’ ընդհատեք նրան, համբերությամբ լսեք նրա բոլոր առարկությունները:
♦ Պատասխանեք այնքան ժամանակ, քանի դեռ չեք հասկացել առարկության հիմնական պատճառը:
♦ Ստուգեք՝ արդյո՞ք առարկության պատճառը ձեր և ձեր զրուցակցի տեսակետների տարբերությունն է, թե՞ դուք չեք կարողացել հստակ ձևակերպել հարցի էությունը:
♦ Հարցերն այնպես ձևակերպեք, որ զրուցակիցը ստիպված լինի ընտրել առաջարկվող երկու պատասխան-տարբերակներից որևէ մեկը:
1.7 Դիրքորոշումների չեզոքացման տեխնիկա
Դիրքորոշումների չեզոքացման տեխնիկան կիրառվում է զրուցակցի փաստարկները հերքելիս: Այս տեխնիկան ներառում է մի շարք հնարներ: Դրանք են.

  1. Մեկուսացում: Երբ զրուցակիցը դիտողություն է անում, նրան հարկ է պատասխանել հանգիստ և ընկերական տոնով, անգամ, եթե դիտողությունը վիրավորական է և հեգնող: Կոպիտ պատասխանը, չնայած հակահարված է զրուցակցի դիտողությանը, սակայն լարվածություն է ստեղծում և բարդացնում նրան համոզելը:
  2. Կոպիտ ընդդիմախոսություն: Երբեք չպետք է կտրուկ հակաճառել զրուցակցին, քանի որ զրույցը վեճի կվերածվի: Դործարար զրույցի ժամանակ ցանկալի չէ գործածել հետևյալ արտահայտությունները. «Այս հարցում դուք սխալ եք», «Ամեն ինչ ճիշտ հակառակն է» և այլն:
  3. Հարգանք: Զրուցակցի տեսակետներին և դիրքորոշումներին պետք է հարգանքով վերաբերվել, եթե անգամ դրանք սխալ են կամ ձեզ համար անընդունելի:
  4. Զրուցակցի ճշմարտացիության ընդունում: Հարկավոր է ավելի հաճախ ընդունել զրուցակցի ճշմարտացիությունը: Օրինակ’ «Դա հետաքրքիր մոտեցում է, որի մասին, անկեղծ ասած, չէի մտածել: Որոշում ընդունելիս մենք դա անպայման հաշվի կառնենք»:
  5. Զսպվածություն անձնական գնահատականներում: Խորհուրդ է տրվում ձեռնպահ մնալ անձնական գնահատականներից’ «Եթե ես ձեր տեղը լինեի…»:
  6. Զրուցակցի վարքագծի կառավարում: Զրուցակցին հարցնում ենք, թե գոէւ է արդյոք նա մեր պատասխանից: Եթե պատասխանում է «ոչ», նրան առաջարկում Ենք կրկին, ավելի մանրամասնորեն քննարկել այդ հարցը:
  7. Հարկ է խուսափել դիտողությանը անմիջապես պատասխանելուց, քանի որ այդպիսով մենք անուղղակի կերպով թերագնահատում ենք զրուցակցին:

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ՍԵՓԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՄԱՐՎՈՂ ԵՎ ՕՏԱՐՄԱՆ ՈՉ ԵՆԹԱԿԱ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ԱՆՇԱՐԺ ՀՈՒՇԱՐՁԱՆՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ ՀՀ օրենքը

Հոդված 1.Օրենքի կարգավորման առարկան և նպատակը

Սույն օրենքը կարգավորում է Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանները՝ ըստ տիպերի, ինչպես նաև սահմանում է այդ հուշարձանների և դրանց զբաղեցրած տարածքների նպատակային օգտագործման ձևերը:

Հոդված 2.Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանները

Հայաստանի Հանրապետությունում օտարման ենթակա չեն Հայաստանի Հանրապետության պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցուցակում ընդգրկված ու Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող հետևյալ հուշարձանները.

1) հնագույն, հին և միջնադարյան ժամանակաշրջանների հետևյալ հուշարձանները՝ իրենց զբաղեցրած և առանձնացված տարածքներով.

ա) քարեդարյան բացօթյա կայանները, քարայր-կացարանները, դրանց համալիրները,

բ) բնակատեղիները, ամրոց-բնակատեղիները (բերդշեները), ամրոցները, դրանց հատվածները, պաշտպանական պարիսպները, դիտակետերը, աշտարակները, խանդակները, գետնուղիները և ամրաշինական այլ կառույցներ,

գ) մեգալիթյան կոթողները՝ մենհիրներ, վիշապաքարեր, կրոմլեխներ, սահմանաքարեր,

դ) ժայռապատկերները, վիմագրական հուշարձանները, դրանց համալիրները,

ե) հնագիտական մշակութային շերտերը,

զ) դամբարանները, դամբարանադաշտերը, դամբանաբլուրները, պատմական գերեզմանոցները, խաչքարերը, հուշակոթողները, հուշասյուները, տապանաքարերը,

է) այն պաշտամունքային և քաղաքացիական կառույցները՝ մեհյանները, տաճարները, եկեղեցիները, մատուռները, վանական համալիրները, բնակելի, պալատական, արտադրական, կոմունալ, տնտեսական շինությունները, որոնց պահպանվածության վիճակը բացառում է դրանց ամբողջական գիտական վերականգնման և սկզբնական գործառնական նշանակությամբ օգտագործման հնարավորությունը,

ը) չգործող հին հանքահորերը, պատմական ճանապարհների հատվածները, ճարտարագիտական կառույցները՝ ջրանցքներ, ամբարտակներ, կամուրջներ, ջրանցույցներ,

2) նոր և նորագույն ժամանակաշրջանների հետևյալ հուշարձանները՝ իրենց զբաղեցրած և առանձնացված տարածքներով.

ա) Հայաստանի Հանրապետության կառավարության որոշումների հիման վրա ստեղծված պատմամշակութային և բնապատմական արգելոցները, տուն-թանգարանները, պանթեոնները, հուշահամալիրները, հուշակոթողները,

բ) պատմամշակութային հավաքածուներ ներառող պետական պահոցների, թանգարանների, տուն-թանգարանների շենքերը:

Հոդված 3.Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա հնագույն, հին և միջնադարյան ժամանակաշրջանների պատմության և մշակույթի հուշարձանների օգտագործման ձևերը

1. Սույն օրենքի 2-րդ հոդվածի 1-ին կետում նշված՝ պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանները և դրանց համալիրներն իրենց զբաղեցրած և առանձնացված տարածքներով կարող են օգտագործվել միայն գիտական, կրթական, մշակութային, ճանաչողական և զբոսաշրջության նպատակներով:

2. Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա հուշարձանների հետազոտման, ամրակայման, նորոգման, վերականգնման, դրանց տարածքների բարեկարգման աշխատանքները պետք է նպատակաուղղված լինեն միայն հուշարձանի՝ որպես պատմամշակութային արժեքի առավելագույն բացահայտմանը և պահպանմանը՝ անհրաժեշտ նվազագույն միջամտություններով:

Հոդված 4.Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա նոր ու նորագույն ժամանակաշրջանների պատմության և մշակույթի հուշարձանների օգտագործման ձևերը

Սույն օրենքի 2-րդ հոդվածի 2-րդ կետում նշված՝ պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա պատմության ու մշակույթի անշարժ հուշարձանները և դրանց համալիրներն իրենց զբաղեցրած և առանձնացված տարածքներով կարող են օգտագործվել իրենց սկզբնական կամ դրան մոտ գործառնական նշանակությամբ: Ժամանակակից օգտագործման նպատակահարմարությունից ելնելով՝ դրանք օրենքով կարող են նաև մասնակիորեն փոփոխվել, արդիականացվել՝ չխաթարելով հուշարձանի տեսքը, պատմամշակութային արժեքը:

Հոդված 5.Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա նորահայտ հուշարձանները

1. Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն են համարվում և օտարման ենթակա չեն նաև շինարարական, գյուղատնտեսական և այլ բնույթի աշխատանքների ժամանակ, ինչպես նաև պատահաբար հայտնաբերված այն օբյեկտները, որոնք փորձագիտական եզրակացության հիման վրա դասվում են սույն օրենքի 2-րդ հոդվածի 1-ին կետում նշված հուշարձանների թվին և ենթակա են ընդգրկվելու Հայաստանի Հանրապետության պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցուցակում:

2. Համայնքի, քաղաքացիների կամ իրավաբանական անձանց սեփականություն համարվող հողամասերում պատահականորեն հայտնաբերված հուշարձանների պահպանության խնդիրները և դրանց նկատմամբ գույքային իրավունքները կարգավորվում են օրենքով:

Հոդված 6.Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա հուշարձանների պահպանության գոտիներում գործող հողօգտագործման սահմանափակումների պետական գրանցումը

Հայաստանի Հանրապետության պետական սեփականություն համարվող և օտարման ոչ ենթակա հուշարձանների պահպանության գոտիներում գործող հողօգտագործման սահմանափակումները, ինչպես նաև հուշարձանը այլ սեփականատիրոջ հողամասում գտնվելու պարագայում ծագող սերվիտուտները ենթակա են պետական գրանցման:

Հոդված 7.Պատասխանատվությունը սույն օրենքի պահանջների խախտման համար

Սույն օրենքի պահանջների խախտումն առաջացնում է Հայաստանի Հանրապետության օրենքով սահմանված պատասխանատվություն:

Հոդված 8.Անցումային դրույթներ

1. Սույն օրենքն ուժի մեջ մտնելուց հետո՝ երկու տարվա ընթացքում, Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը հաստատում է օտարման ոչ ենթակա պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցուցակը՝ ապահովելով ցուցակում ընդգրկված հուշարձանների պահպանության ու սպասարկման համար անհրաժեշտ հողամասերի տրամադրումը:

2. Պետական ցուցակի հաստատումից հետո հուշարձանների պահպանության պետական լիազորված մարմինը երկու տարվա ընթացքում ապահովում է հուշարձանների և համապատասխան հողամասերի նկատմամբ գույքային իրավունքների պետական գրանցումը:

Գործարար զրույցի ավարտ

1.7 Արդյունավետ կամ փոխզիջումային տարբերակների որոնում և որոշման ընդունում

Արդյունավետ կամ փոխզիջումային տարբերակների որոնումը և որոշման ընդունումը կարող են իրագործվել.

♦ Կողմերի միջև իրավահավասարության, փոխադարձ պատասխանատվության և փոխզիջման ոճով:

♦ Կողմերից մեկի` խնդրի լուծման հեղինակավոր գերակայությամբ և մյուսի կամավոր համաձայնությամբ:

♦ Կողմերից մեկի` խնդրի լուծման հեղինակավոր գերակայությամբ և մյուսի հարկադրված համաձայնությամբ:

1.8 Պայմանավորվածության արձանագրում և զրույցի ավարտ

Զրույցի արդյունքներն ամփոփելիս ցանկալի է գործընկերոջ ներկայությամբ խնդրի լուծման վերաբերյալ աշխատանքային նոթատետրում նշումներ անել կամ որոշման պաշտոնական արձանագրություն կազմել: Զրույցն ավարտելուց հետո ընդհանուր որոշում ընդունելու առիթով շնորհավորեք զրուցակցին: Շփումը դադարեցնելն իրականացվում է սկզբում հաղորդակցության ոչ խոսքային միջոցներով (դիրքը փոխել, հայացքը մի կողմ թեքել, տեղից վեր կենալ) և ավարտվում խոսքային հրաժեշտով` «Ցտեսություն», «Մինչ նոր հանդիպում», «Հաջողություններ եմ ցանկանում» և այլն:

1.9 Զրույցի արդյունքների վերլուծություն

Յուրաքանչյուր գործարար զրույցից հետո հարկավոր է վերլուծել դրա արդյունքները: Այդպիսի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գիտակցել թույլ տված սխալները և ապագայի համար օգտակար փորձ ձեռք բերել:

Զրույցը վերլուծելիս հարկ է պատասխանել հետևյալ հարցերին.

♦ Հասկացա՞՞ արդյոք մյուս կողմի տեսակետը:

Որոշում ընդունելիս զրուցակցիս արդյոք չպարտադրեցի՞ իմ փաստարկները: Եթե այո, ապա զրուցակիցս, հավանաբար, բավարարված չէ, և հետագա հանդիպումների ժամանակ դա կզգացվի:

Փաստարկներ

Ուժեղ փաստարկներ

Այսպիսի փաստարկները քննադատության տեդիք չեն տալիս, դրանք շատ դժվար է ժխտել կամ ուշադրության չարժանացնել:

Ուժեղ փաստարկներն են’

♦ ճիշտ ձևակերպված և իրար հետ փոխկապակցված փաստերն ու դրանցից բխող եզրահանգումները,

♦ օրենքները, ենթաօրենքները, կանոնադրությունները, հրամանագրերը,

♦ փորձարարական ճանապարհով հաստատված եզրակացությունները,

♦ փորձագետների եզրակացությունները,

♦ զանգվածային լրատվությունից, գիտական տեղեկագրերից բերված քաղվածքներն ու մեջբերումները,

♦ վկաների ցուցմունքները,

♦ մասնագետ սոցիոլոգների կողմից ձեռք բերված վիճակագրական տեղեկությունները:

Թույլ փաստարկներ

Այսպիսի փաստարկներն ընդդիմախոսի կամ զրուցակցի մոտ կասկածներ են հարուցում և դրանք հնարավոր չէ ժխտել:

Թույլ փաստարկներն են’

♦ ոչ տրամաբանական դատողությունների հիման վրա կառուցված եզրահանգումները,

♦ ճանաչում չունեցող մարդկանց ստեղծագործություններից բերվող քաղվածքները և մեջբերումները,

♦ սեփական մտքերը և գաղափարները, որոնք իրավիճակային բնույթ են կրում կամ բխում զրուցակցի ցանկությունից,

♦ կռահումների վրա կատարված եզրահանգումները և ընդհանրացումները,

♦ չճշտված վիճակագրական տվյալներից բխող եզրակացությունները:

Փաստարկներ

Ուժեղ փաստարկներ

Այսպիսի փաստարկները քննադատության տեդիք չեն տալիս, դրանք շատ դժվար է ժխտել կամ ուշադրության չարժանացնել:

Ուժեղ փաստարկներն են’

♦ ճիշտ ձևակերպված և իրար հետ փոխկապակցված փաստերն ու դրանցից բխող եզրահանգումները,

♦ օրենքները, ենթաօրենքները, կանոնադրությունները, հրամանագրերը,

♦ փորձարարական ճանապարհով հաստատված եզրակացությունները,

♦ փորձագետների եզրակացությունները,

♦ զանգվածային լրատվությունից, գիտական տեղեկագրերից բերված քաղվածքներն ու մեջբերումները,

♦ վկաների ցուցմունքները,

♦ մասնագետ սոցիոլոգների կողմից ձեռք բերված վիճակագրական տեղեկությունները:

Թույլ փաստարկներ

Այսպիսի փաստարկներն ընդդիմախոսի կամ զրուցակցի մոտ կասկածներ են հարուցում և դրանք հնարավոր չէ ժխտել:

Թույլ փաստարկներն են’

♦ ոչ տրամաբանական դատողությունների հիման վրա կառուցված եզրահանգումները,

♦ ճանաչում չունեցող մարդկանց ստեղծագործություններից բերվող քաղվածքները և մեջբերումները,

♦ սեփական մտքերը և գաղափարները, որոնք իրավիճակային բնույթ են կրում կամ բխում զրուցակցի ցանկությունից,

♦ կռահումների վրա կատարված եզրահանգումները և ընդհանրացումները,

♦ չճշտված վիճակագրական տվյալներից բխող եզրակացությունները: